Vademecum turysty górskiego

Planowanie wycieczki
  • Starannie przygotuj się do wycieczki
  • Przygotuj ekwipunek adekwatny do pory roku, pogody i stopnia trudności wycieczki
  • Zaplanuj trasę stosowną do pory roku i długości dnia
  • Dostosuj długość i stopień trudności wędrówki do kondycji i umiejętności najsłabszych członków grupy, a szczególnie dzieci
  • Uwzględnij możliwość zmiany trasy – drogi zejścia z gór
  • Zapoznaj się z prognozą pogody
  • W góry wyjdź jak najwcześniej, by zachować rezerwę czasu na odpoczynki i nieprzewidziane okoliczności
  • Poinformuj co najmniej jedną osobę o trasie wycieczki, godzinie jej zakończenia, oraz nie zapomnij poinformować jej o dotarciu do celu lub zmianie planów
Zapamiętaj! Staranne zaplanowanie wycieczki zapobiega przykrym niespodziankom i wypadkom. A najczęstszą ich przyczyną jest brak doświadczenia, bagatelizowanie wskazówek oraz przecenianie własnych możliwości i sił.

Przestrzegaj zasad
  • Nie podejmuj dalekich, samotnych wycieczek
  • Nie wędruj nocą lub podczas fatalnych warunków pogodowych
  • Nie opuszczaj znakowanych szlaków turystycznych i zwracaj uwagę na drogowskazy
  • Utrzymuj stałe, regularne tempo marszu
  • Obserwuj zmiany w sytuacji pogodowej
  • Nie wchodź na płaty śniegu i oblodzone trasy bez asekuracji
  • W razie wypadku udziel pierwszej pomocy przedmedycznej i wezwij GOPR
Zapamiętaj! Zimą czas przejścia szlaków może wydłużyć się nawet kilkakrotnie, a większość szlaków jest nieprzetartych.

Skompletuj odpowiedni ekwipunek
  • Turystyczne buty ponad kostkę z twardą podeszwą typu „vibram”
  • Kijki trekingowe
  • Zapasowe skarpety
  • Odzież chroniącą przed zimnem, wiatrem, deszczem i śniegiem
  • Stuptuty (ochraniacze na spodnie)
  • Czapkę i rękawiczki (nie tylko zimą)
  • Plecak z regulowanymi szelkami i pasem biodrowym
  • Prowiant i dostateczną ilość płynów
  • Ciepłą herbatę i czekoladę
  • Mapę, przewodnik
  • Turystyczną apteczkę
  • Kompas, latarkę + zapasowe baterie, zapałki, folię NRC
  • Naładowany telefon komórkowy z wpisanymi w pamięć numerami alarmowymi,
  • Gwizdek
Zapamiętaj! Ekwipunek może być na „wagę złota”, a czasem i życia. W górach pogoda często ulega nagłej i niespodziewanej zmianie (ochłodzenie, mgła, deszcz, śnieg, burza, wichura).

Niebezpieczeństwa czyhające w górach
  • Wyczerpanie – może ono doprowadzić nawet do śmierci, gdy wszystkie rezerwy organizmu zostaną już zużyte. By zapobiec wyczerpaniu w górach należy regularnie się pożywiać, nie dopuścić do odwodnienia organizmu, odpoczywać co jakiś czas, odpowiednio się ubrać, a przede wszystkim dostosować plan wycieczki do kondycji fizycznej („mierz siły na zamiary”).
  • Udar cieplny – przegrzanie organizmu jest szkodliwe i może doprowadzić do zagrożenia życia. W przypadku wystąpienia bólów i zawrotów głowy, wysokiej temperatury, pragnienia, szybkiego i mocnego bicia serca, zakłóceń świadomości – powinniśmy ułożyć osobę w pozycji półsiedzącej (ewentualnie w pozycji bocznej ustalonej) oraz starać się schładzać ciało i wezwać lekarza. By zapobiec udarowi należy nosić nakrycie głowy, okulary przeciwsłoneczne, ubierać się na „cebulkę”, regularnie odpoczywać w cieniu, uzupełniać na bieżąco płyny i używać kremów.
  • Burza – sygnałem ostrzegawczym przed burzą są: duszne powietrze, pęczniejące chmury z ciemnym spodem i strzępiastymi brzegami, odgłosy grzmotów, które są sygnałami zwiększonego zagrożenia. Postaraj się przed burzą dotrzeć w bezpieczne miejsce, np. schronisko. Jeśli zastała Cię burza unikaj szczytów, grani, samotnie rosnących drzew, cieków wodnych, podnóża ścian skalnych, wejść do jaskiń i pobliża przewodów wysokiego napięcia. Bezpiecznym miejscem są doliny, obniżenia terenu, 15-metrowa odległość od skały. Burzę przeczekaj siedząc w pozycji kucznej na plecaku.


  • Lawiny – na obszarze Beskidów lawiny występują na zboczach Babiej góry, lecz nigdy nie możemy ich wykluczyć na stromych zboczach innych gór. Wybierając się zimą w góry musimy pamiętać, że zagrożenie lawinowe powstaje najczęściej po dużej ilości opadów śniegu wraz z działaniem określonych warunków atmosferycznych w partiach gór o dużym nachyleniu, np. źleb, stoki o dużym spadku. Wędrując przez obszary o dużym nachyleniu należy szczególnie uważać, zwłaszcza po dużych opadach śniegu. O zagrożeniu lawinowym w masywie Babiej Góry informują stosowne tablice informacyjne umieszczane na szlakach.


  • Zwierzęta – wędrując beskidzkimi szlakami możemy napotkać dziką zwierzynę. Nigdy nie podchodźmy zbyt blisko do zwierząt, bo nie wiemy jaka może być ich reakcja. Uważajmy również na zwierzęta nadmiernie towarzyskie i nie bojące się nas – mogą być chore na wściekliznę. Od wiosny do jesieni wędrując nasłonecznionymi szlakami patrzmy pod nogi. Spotkanie ze żmiją w Beskidach nie należy do rzadkości.

Zapamiętaj! W górach czyha wiele niebezpieczeństw. Jeśli jednak dobrze przygotujesz się do wycieczki oraz będziesz ostrożny – bezpiecznie wrócisz do domu i będziesz mógł planować kolejną górską wyprawę.

Wzywanie pomocy

Jeśli masz telefon – dzwoń!
033 985, 033 817 89 86 Grupa Beskidzka GOPR
601 100 300numer ratunkowy w górach
112 ogólnopolski numer ratunkowy

Jeśli nie masz telefonu, zastosuj wizualny sygnał wzywania ratunku w górach: ruch, światło lub akustyczny. Powtarzaj go do skutku 6 razy na minutę, minuta przerwy, aż do otrzymania odpowiedzi nadchodzącej pomocy o częstotliwości 3 razy na minutę.

Z miejsca wypadku można dać sygnał załodze śmigłowca.


Zapamiętaj! Gdy dojdzie do wypadku w górach natychmiast wzywaj pomoc. Może to uratować komuś zdrowie bądź życie.


ŻYCZYMY BEZPIECZNYCH WĘDRÓWEK W GÓRACH

Vademecum opracowano na podstawie materiałów Grupy Beskidzkiej GOPR